kranten

Presentatie onderzoek seksuele gezondheid LHBT's gemist?

Een impressie van de presentatie van het rapport 'Een wereld van verschil' op 24 april jl.

'Een wereld van verschil' is het rapport van het eerste onderzoek naar de seksuele gezondheid van lesbische vrouwen, homoseksuele mannen, biseksuelen en transgenders (kortweg LHBT’s) in Nederland. De presentatie ervan, op donderdagmiddag 24 april in Utrecht, wordt bijgewoond door medewerkers en vertegenwoordigers van doelgroep-organisaties, beroepsverenigingen, landelijke thema- en kennisinstituten en GGD’en. De meesten hebben een specifieke interesse in de seksuele gezondheid van homoseksuele mannen, maar er zijn ook flink wat mensen die meer willen weten over de situatie van biseksuelen en er is een grote groep die komt om meer te horen over de transgenderpopulatie in het onderzoek.

Uit de presentatie van de onderzoeksresultaten door Hanneke de Graaf van Rutgers blijkt een grote diversiteit in seksuele voorkeur en genderidentiteit van de gehele groep LHBT’s. Vandaar de titel van het rapport: ‘Een wereld van verschil’. Respondenten zijn niet makkelijk in een hokje te stoppen. De helft van de onderzochte mensen ziet zichzelf als homoseksueel, lesbisch of biseksueel, de rest is ambivalent. Mannen en vrouwen verschillen van elkaar in hoe ze hun seksuele voorkeur zelf benoemen. Vrouwen die vooral op mannen vallen, maar soms ook op vrouwen, noemen zichzelf hetero. Mannen die vooral op vrouwen vallen, maar soms op mannen, noemen zichzelf biseksueel. Het grootste zorgpunt uit het onderzoek is grensoverschrijdend seksueel gedrag. Dit komt in alle groepen veel voor. Vooral voor het 16e jaar zijn de percentages seksueel geweld hoog.

Na de presentatie verwoorden vier panelleden hun indruk van het onderzoeksrapport. Laurens Buijs, als socioloog verbonden aan de Universiteit van Amsterdam, complimenteert de opstellers van het rapport met de rijkheid aan informatie en de leesbaarheid. Dit brede onderzoek heeft veel informatie opgeleverd, voor de community’s zelf, maar ook voor professionals en andere onderzoekers. Duidelijk wordt de enorme variatie in seksuele voorkeuren van LHBT’s, waardoor mensen niet zo duidelijk in hokjes zijn in te delen. Ook de diversiteit in genderidentiteit vindt hij opmerkelijk; “Er is een grote tussengroep die zich niet alleen man of niet alleen vrouw voelt. Hoeveel hokjes we ook bedenken, er zijn er nooit genoeg voor hoeveel mensen er zijn. Identiteit en hoe je je voelt zijn dynamisch.”

Wim Zuilhof, programmaleider MSM en Etnische Minderheden bij Soa Aids Nederland, gaat onder meer in op overeenkomsten en verschillen met de Schorer Monitor. Hij merkt op dat de gedachte dat homo- en biseksuelen minstens 20 keer per week seks hebben, door het huidige onderzoek wordt ontkracht; er zijn ook homo’s en bi’s die weinig seks hebben. Verder is het wat hem betreft interessant meer te kijken naar hoe homomannen hun seksuele gezondheid zelf beleven. Misschien is in bepaalde contexten grensoverschrijdend gedrag minder beladen bij mannen die seks hebben met mannen.

Sophie Schers van Transgender Netwerk Nederland vindt het goed dat dit rapport niet vanuit een medische setting als de genderteams komt. Ze is positief over het taalgebruik in het rapport ten aanzien van transgenders; en de nuanceringen die hierbij zijn aangebracht. Ook is ze blij dat in het onderzoek de beleving en transitie zijn meegenomen. Niet iedere transgender heeft behoefte aan transitie. Seksuele problemen komen bij transgenders veel voor. Maar transgenders die een operatie hebben ondergaan, blijken een positievere seksbeleving te hebben. Het valt haar op dat weinig transgenders een heteroseksuele aantrekking hebben. Verder roept het rapport wat haar betreft wel vragen op: Hoe komen transgenders zo divers in hun seksualiteit? En hoe kom je achter de problemen die dit met zich meebrengt?

Henny Bos, ooit werkzaam bij het NISSO, nu als pedagoog verbonden aan de Universiteit van Amsterdam, vindt de grote diversiteit bij LHB-mensen en de verschillen in expressiviteit bij transgenders eveneens opvallend. Het onderzoek geeft wat haar betreft een schat aan informatie, die weer nieuwe vragen oproept. Er zou een longitudinaal onderzoek gestart moeten worden. Wat haar verder opvalt, is dat grensoverschrijdend seksueel gedrag bij transgenders vaak binnen de familie voorkomt, en bij LHB’s door onbekenden. Punt van kritiek is er ook.: “Jammer dat er weinig aandacht is voor de dynamiek binnen de groep en de veerkracht die er ook is.”

In de discussie met de zaal rijst natuurlijk de vraag: hoe kunnen LHBT’s beter geholpen worden? Professionalisering en verbetering van de toegang tot informatie en hulpverlening is nodig. Maar ook empowerment van de doelgroep acht men belangrijk. Er kunnen meer horizontale verbindingen binnen community’s gelegd worden door het bieden van rolmodellen, het stimuleren en ondersteunen van peer to peer communicatie, en het intensiveren van informatie en hulp via websites, bijvoorbeeld met zelfmanagementtools.

Aan professionals de taak om goed ingevoerd te zijn in hun doelgroep. Er moet aandacht komen voor risico’s van homoseksuele mannen, lesbische vrouwen, biseksuelen en transgenders. Voor transgenders is het belangrijk dat er niet alleen aandacht is voor transities, maar ook voor andere problemen. Laurens Buijs: “De VU pakt dit al op.”

Ondanks de diversiteit, ziet men het nut van het handhaven van de hokjes LHB en T voor het verkrijgen van inzicht. Belangrijk is mensen zelf te vragen wat zij denken dat er aan een probleem gedaan kan worden. Oftewel: behandel iedereen als mens en lever zorg op maat.

Over de benaming LHBT's schreef onze onderzoeker Tamar Doorduin de blog 'LHBT'er of mens?'

Geïnteresseerd in de uitkomsten van het onderzoek?

Download de presentatie van Hanneke de Graaf
Download de factsheets of het gehele rapport in onze webwinkel

Bekijk alle foto's van de Presentatie Een wereld van Verschil

Reacties

Over Rutgers

Twitter

Volg ons op Twitter
Rutgers en de Postcode Loterij

Jaarlijks ontvangt Rutgers steun van de Nationale Postcode Loterij en haar deelnemers